FUTBOLCULARA YENİ DİZ

Dizlerine yedikleri tekmeler sonucu profesyonel yaşamları tehlikeye giren futbol yıldızları, İsrailli araştırmacıların kıkırdak dokusunu korumak için geliştirdikleri bir teknikle yepyeni dizlere kavuşabilecekler.

Futbol ve sürat koşusu gibi sporlarda dizlere, tekme, çarpma, bükülme gibi dış etkenler olmasa bile aşırı yük biniyor ve bu da dizkapağına yastık görevi yapan kıkırdağın zarar görmesine yol açıyor. Gerçi yırtılmış ya da biçimini kaybetmiş kıkırdak ameliyatla alınabiliyor ama hastaya bir daha düzenli olarak spor yapmaması tembihleniyor. Bazı hallerdeyse kıkırdak tümüyle bir plastik implantla değiştiriliyor. Ama Zerfin'deki AssafHarofeh Tıp Merkezi'nden Dror Robinson'a göre "eğer 70 yaşındaysanız bunun önemi yok; ama implant takılacak olanlar genç oyuncularsa, bir süre sonra yıpranan bu yapay maddelerin değiştirilmesi için yeni ameliyat gerekiyor."

Gerçi bir yöntem hasarlı dizi, bir vericiden alınan kıkırdak ve bağlı olduğu kemikle değiştirmek. Ama burada da sorun, kısa ömürlü olan kıkırdağı, hastalık ve bağışıklık tepkimeleri için teste tabi tutarken canlı olarak koruyabilmek. Robinson ve Tel Aviv Üniversitesi'nden bazı meslektaşları, bunun için bir çözüm geliştirmişler. Vericiden alınan kıkırdak ve kemiği, besleyici bir sıvıyla dolu bir kaba yerleştirerek üzerinde düzenli aralıklarla değişip, normal bacaktaki dokuların alışık olduğu kuvvetleri taklit eden bir basınç uygulamışlar. Hem kemik, hem de kıkırdak, basınçlı ve gıdalı ortamlarında gelişmelerini sürdürmüşler. Robinson, "bu yöntemle parçalar depolanıp ameliyat için gerekli olana kadar korunabilir" diyor.